CMP-08 › દર અને મર્યાદા

કમ્પોઝિશન સ્કીમના દર અને મર્યાદા

કમ્પોઝિશન સ્કીમમાં નાનો બિઝનેસ માસિક રિટર્ન અને બિલ પરના ટેક્સને બદલે, ટર્નઓવરની નાની ટકાવારીએ GST ભરે છે, ત્રિમાસિકમાં એક ભરણું અને વર્ષમાં એક રિટર્ન.

દર (CGST + SGST/UTGST મળીને)

બિઝનેસ	દર	શેના પર લાગે	નિયમ
ટ્રેડર (માલ લઈને વેચે છે)	1%	રાજ્યમાં કરપાત્ર સપ્લાયનું ટર્નઓવર (એક્ઝેમ્પ્ટ વેચાણ પર ટેક્સ નહીં)	CGST નિયમ 7, 1 જાન્યુઆરી 2018 થી
ઉત્પાદક	1%	રાજ્યમાં ટર્નઓવર	CGST નિયમ 7
દારૂ ન પીરસતી રેસ્ટોરન્ટ કે કેટરર	5%	રાજ્યમાં ટર્નઓવર	CGST નિયમ 7
સેવા આપનાર કે મિશ્ર સપ્લાયર (₹50 લાખ યોજના)	6%	કરપાત્ર સપ્લાય	કલમ 10(2A), જાહેરનામું 2/2019-CT(Rate)

અડધો CGST અને અડધો SGST (કે UTGST). આ ટેક્સ તમારા ખિસ્સામાંથી જાય છે: તે ગ્રાહક પાસેથી લઈ શકાતો નથી.

ટર્નઓવર મર્યાદા

• માલ, ઉત્પાદક અને રેસ્ટોરન્ટ માટે ગયા નાણાકીય વર્ષનું કુલ ટર્નઓવર ₹1.5 કરોડ (કલમ 10(1)).
• અમુક વિશેષ શ્રેણીનાં રાજ્યોમાં (ઉત્તર-પૂર્વનાં રાજ્યો અને જાહેર કરેલાં અન્ય) ₹75 લાખ; તમારા રાજ્યની મર્યાદા GST પોર્ટલ પર તપાસો.
• કલમ 10(2A) હેઠળ સેવા આપનારાઓની યોજના માટે ₹50 લાખ.
• કલમ 10(1) હેઠળનો ટ્રેડર ટર્નઓવરના 10% અથવા ₹5 લાખ, જે વધારે હોય તેટલી કિંમત સુધીની સેવાઓ પણ આપી શકે છે.

કોણ પસંદ ન કરી શકે

• આંતરરાજ્ય આઉટવર્ડ સપ્લાય કરતા બિઝનેસ.
• બિન-નિવાસી કરપાત્ર વ્યક્તિઓ અને કૅઝ્યુઅલ કરપાત્ર વ્યક્તિઓ.
• આઇસક્રીમ, પાન મસાલા અને તમાકુ ઉત્પાદનો જેવા જાહેર કરેલા માલના ઉત્પાદકો.
• જેમના પર ટેક્સ કલેક્ટેડ એટ સોર્સ લાગે છે તેવા ઈ-કોમર્સ ઑપરેટરો મારફતે સપ્લાય કરનારા, માલના સપ્લાયરો સિવાય, જેઓ 1 ઑક્ટોબર 2023 થી શરતો સાથે તેમના મારફતે વેચી શકે છે.
• GST હેઠળ કરપાત્ર ન હોય તેવા માલના સપ્લાયરો, જેમ કે પેટ્રોલ અને ડીઝલ.

ઉદાહરણ

લખનૌની એક કરિયાણાની દુકાને જુલાઈ–સપ્ટેમ્બર 2026 માં ₹9,60,000 નું વેચાણ કર્યું, જેમાંથી ₹2,10,000 તાજાં શાકભાજી અને અનાજ હતું જે એક્ઝેમ્પ્ટ છે. ટેક્સ = ₹7,50,000 ના 1% = ₹7,500 (CGST ₹3,750 + SGST ₹3,750), 18 ઑક્ટોબર 2026 સુધી ભરવાનો. એટલા જ ટર્નઓવરનો ઢાબો ₹9,60,000 ના 5% = ₹48,000 ભરે.